W Polsce powstanie pierwszy ogólnokrajowy system monitoringu dzikich owadów zapylających. Dzięki dofinansowaniu zostanie uruchomiona sieć punktów badawczych, które pozwolą ocenić stan populacji dzikich zapylaczy oraz lepiej planować działania na rzecz ochrony bioróżnorodności i bezpieczeństwa żywnościowego.

Projekt „Pilotażowe wdrożenie monitoringu dzikich owadów zapylających – Misja: Zapylacze” realizowany jest przez Główny Inspektorat Ochrony Środowiska przy wsparciu Funduszy Europejskich oraz Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

Wartość przedsięwzięcia wynosi niemal 22 mln zł i jest finansowana z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat i Środowisko 2021–2027 (FEnIKS).

Dzikie owady zapylające, takie jak pszczoły, trzmiele, motyle czy bzygi, odgrywają kluczową rolę w funkcjonowaniu ekosystemów oraz produkcji żywności. To właśnie dzięki ich pracy możliwe jest zapylanie wielu gatunków roślin uprawnych i dziko rosnących. Spadek liczebności zapylaczy może prowadzić do obniżenia plonów, zmniejszenia różnorodności biologicznej oraz pogorszenia stabilności ekosystemów. 

Nowy system obejmie 70 stałych punktów monitoringowych rozmieszczonych na terenie całej Polski. Badania będą prowadzone od wiosny do jesieni i obejmą cztery główne grupy dzikich owadów zapylających. Zebrane dane pozwolą określić liczebność populacji, różnorodność gatunkową oraz długoterminowe trendy zmian zachodzących w środowisku.

Monitoring stanie się nowym elementem Państwowego Monitoringu Środowiska i uzupełni prowadzone już obserwacje dotyczące jakości wód, gleb, powietrza czy klimatu akustycznego. Dzięki temu możliwe będzie jeszcze skuteczniejsze planowanie działań związanych z ochroną przyrody i adaptacją do zmian klimatu.

Ochrona zapylaczy ma bezpośrednie znaczenie dla rolnictwa. Wiele gatunków roślin sadowniczych, warzywnych i uprawnych uzależnionych jest od zapylania przez owady. Wiedza o stanie ich populacji pozwoli lepiej planować działania wspierające bioróżnorodność na terenach rolniczych oraz skuteczniej chronić usługi ekosystemowe, od których zależy produkcja żywności.

Projekt wpisuje się w działania Unii Europejskiej na rzecz ochrony przyrody oraz realizację celów związanych z odbudową zasobów przyrodniczych i zwiększaniem odporności ekosystemów na skutki zmian klimatu.

Całkowity koszt projektu wynosi 21,8 mln zł, z czego 18,53 mln zł pochodzi z Funduszy Europejskich, a 3,27 mln zł stanowi wkład krajowy. Projekt będzie realizowany w latach 2025–2029 w ramach programu FEnIKS – Ochrona przyrody i rozwój zielonej infrastruktury. Pozyskana wiedza stanie się podstawą do planowania skutecznych działań ochronnych oraz racjonalnego wykorzystania środków publicznych, w tym Funduszy Europejskich.

Szczegóły na stronie: www.gov.pl

Źródło: www.ksowplus.pl